شروط استجابت دعا/ چرا دعاهایمان مستجاب نمیشود؟

مرحومآیت الله احمد مجتهدی تهرانیخطیب و عالم ربانی در یکی از سخنرانی های خود می گوید: <<تنها امید بنده باید به خدا باشد. خداوند در مصحف شریفقرآنمی فرمایند: امیدم را قطع می کنم از بنده ای که امیدش به کسی غیر از خدا باشد.>>

بنده همیشه در درگاه خالق خود مقروض است، اما برای هرکار خرد و کلان خود از خداوند طلب عفو، مغفرت و رزقی بی نهایت دارد. به همین دلیل با توسل بهائمه اطهار (ع)و فرستادگان الهی درپیشگاه خداوند دست بردعا برمی دارد. در این بین اگر نگاهی دنیوی داشته باشیم در برخی از مواقع لب به شکایت می بریم که خداوند دعای ما را   مستجاب   نکرده است یا اصلا خدا صدای ما را نمی شنود. اما اینگونه نیست، خداوند صدای بندگانش را می شنود در جایگاه خودشان دعای آنها برآورده می کند.

در دعا کردن باید توجه داشت که شخص حاضر، حالت اضطرار داشته باشد و بداند که درب های دنیا روی آنها بسته شده و به اصطلاح کارد بر استخوان رسیده است.

بیشتر بخوانید:چگونه دعا برآورده می شود / بهترین زمان برای دعا

حجت الاسلام والمسلمین عبدالعلی گواهیخطیب و تولیت آستان مقدس حرمامامزاده صالح بن موسی الکاظم (ع)در گفتگو با خبرنگارحوزه قرآن و عترتگروه فرهنگی باشگاه خبرنگاران جوان، شروط استجابت دعا را نام برد و اظهار کرد: هر عملی نزد خداوند شرایط و مراحل مختلفی دارد و دعا کردن هم از این قانون مستثنی نیست. ابتدا دردعا کردنعرف است که خود را در پیشگاه خداوند تصور کنید و به کسی جزء او یعنی غیر متوسل نباشیم. امام صادق (ع) در روایت های مختلف مسلمانان را به دعا کردن سفارش کردند و فرمودند: <<دعا موانع و سختی ها را از پیش روی ما کنار می زند و ما با دعا کردن به خداوند نزدیک تر می شویم، دعا کوچک و بزرگ ندارد و شما هم به کوچکی یا بزرگی آن توجه ای نداشته باشید، چراکه خداوند بنا به صلاح شما آن را مستجاب می کند.>>

وی در ادامه گفت: در مراجعه با ما روحانیون خیلی از مردم شِکوه دارند که خداوند دعای ما را پاسخ نمی دهد یا بالعکس دعای ما برایمان رقم می خورد. پاسخ این سوال را می توان اینگونه داد، گاهی ما بالای سر محتضر حاضر می شویم و برای شفای او دعا می کنیم ولی چند لحظه ای بعد محتضر از دنیا می رود یا با خواندن یک حمد حیات دوباره می گیرد. درواقع علت مستجاب نشدن دعای ما، مشغول بودن دل به غیر از خداست. کسی که در دلش فقط خشنودی خداوند باشد شکی نیست که دعای او مستجاب خواهد شد. در   دعاهایمان   نباید کسی را غیر از خدا شریک کنیم و توجه داشته باشیم که قبل و بعد از دعاصلوات بر محمد و آل محمد (ص)را فراموش نکنیم.

بیشتر بخوانید:راه های استجابت دعا

حجت الاسلام والمسلمین گواهیبا اشاره به اینکه اگر شکم هایتان از حرام پر شده باشد، تا ۴۰ روز دعا مستجاب نمی شود، افزود: یکی از شروط برآورده شدن حاجات خوش بین بودن به خداوند و توکل به پروردگار الهی است. ما اگر به اندازه دوران کودکی که به مادرمان اعتماد داشتیم و در تمام سختی ها مادرمان را صدا می زدیم، خداوند را صدا بزنیم و در مشکلات از او کمک بگیریم، به حتم دعایمان مستجاب خواهد شد.

تولیت آستان حرم امامزاده صالح بن موسی الکاظم (ع) با تاکید بر اینکه یکی از شروط استجابت دعا،تلاوت قرآنو حضور قلب است، بیان کرد: بهتر است دعا کردن پنهانی و در نیمه های شب باشد و تا سحرگاه به استغفار و دعا بپردازید. همچنین دعا به وقت نزول باران و نعمات الهی مستجاب می شود.

حجت الاسلام والمسلمین گواهیدر پایان در روایتی از امام صادق (ع) یادآور شد: در برخی از مواقع خداوند دوست دارد صدای بنده اش را بارها و بارها بشنود، به همین خاطر به ملائکه می گوید حاجت این بنده را بدهید ولی دعای او را مستجاب نکنید، می خواهم صدای او را بشنوم، ولی در برخی از مواقع نیز خداوند به فرشتگان خود امر می کند که دعای برخی از بندگانش را مستجاب کنند خوش ندارم صدای او را بشنوم.

احادیثی گهربار درباره دعا کردن

۱- امام صادق علیه السلام:

عَلَیْکُمْ بِالدُّعَاءِ فَإِنَّکُمْ لَا تَقَرَّبُونَ بِمِثْلِهِ وَ لَا تَتْرُکُوا صَغِیرَةً لِصِغَرِهَا أَنْ تَدْعُوا بِهَا إِنَّ صَاحِبَ الصِّغَارِ هُوَ صَاحِبُ الْکِبَارِ.
شما را سفارش مى کنم به دعا کردن، زیرا با هیچ چیز به مانند دعا به خدا نزدیک نمى شوید و دعا کردن براى هیچ امر کوچکى را، به خاطر کوچک بودنش رها نکنید، زیرا حاجتهاى کوچک نیز به دست همان کسى است که حاجتهاى بزرگ به دست اوست.
کافى (ط-الاسلامیه) ج. ۲، ص. ۴۶۷، ح. ۶،

۲- امام حسن مجتبى علیه السلام:

أَنَا الضَّامِنُ لِمَنْ لَمْ یَهْجُسْ فِی قَلْبِهِ إِلَّا الرِّضَا أَنْ یَدْعُوَ اللَّهَ فَیُسْتَجَابَ لَهُ.
کسى که در دلش هوایى جز خشنودى خدا خطور نکند، من ضمانت مى کنم که خداوند دعایش را مستجاب کند.
کافى (ط-الاسلامیه) ج. ۲، ص. ۶۲، ح. ۱۱،

۳- حضرت محمد صلی الله علیه و آله:

مَن سَرَّهُ أن یَستَجیبَ اللّه لَهُ عِندَ الشَّدائِدِ وَالکَربِ فَلیُکثِرِ الدُّعاءَ فِى الرَّخاءِ.
هر کس دوست دارد خداوند هنگام سختى ها و گرفتارى ها دعاى او را اجابت کند، در هنگام آسایش، دعا بسیار کند.

نهج الفصاحه ص. ۷۷۰، ح. ۳۰۲۳،

۴- حضرت محمد صلی الله علیه و آله:

لَیْسَ شَیْrlm;ءٌ أَسْرَعَ إِجَابَةً مِنْ دَعْوَةِ غَائِبٍ لِغَائِبrlm;
هیچ دعایى زودتر از دعایى که انسان در غیاب کسى مى کند، مستجاب نمى شود.
کافی (ط-الاسلامیه) ج. ۲، ص. ۵۱۰، ح. ۷ - بحارالأنوار (ط-بیروت) ج. ۹۰، ص. ۳۵۹، ح. ۱۷،

۵- حضرت محمد صلی الله علیه و آله:

اِغتَنِمُوا الدُّعاءَ عِندَ الرِّقَّةِ فَإِنَّها رَحمَةٌ.
دعا کردن را در هنگام رقّت قلب غنیمت شمرید، که رقت قلب، رحمت است.
نهج الفصاحه ص. ۲۲۶، ح. ۳۷۳ - بحارالأنوار (ط-بیروت) ج. ۹۰، ص. ۳۴۷، ح. ۱۴