بسیاری از کشورهای دنیا تمرکز خود را روی تغییرات اقلیمی معطوف کرده اند، درحالی که تخریب خاک نیز به همان اندازه مهم است و تشدید تغییرات اقلیمی را به دنبال دارد.
چنانچه ما انسان ها به تخریب خاک ادامه دهیم، نمی توانیمتغییرات اقلیمیرا متوقف کنیم. میزانکربنموجود در خاک سه برابر اتمسفر است و این کربن به واسطه ی کشاورزی ناکارآمد و جنگل زدایی درحال آزادشدن است. این موضوع، تشدید تغییرات اقلیمی را در پی داشته و تلاش ها برای تأمین غذای جمعیت درحال ازدیاد جهان را با مشکل مواجه کرده است. فرسایش خاک، فشرده کردن ازطریق ماشین آلات، ساختمان سازی و آبیاری بیش ازحد ازجمله ی تخریب های خاک هستند. تخریب سطح خاک از دو طریق بر آب و هوا اثر می گذارد: اولاً رشد گیاهانی که از اتمسفر کربن می گیرند را مختل می کند، دوم آنکه کربنی که پیش تر توسط کرم ها در خاک ذخیره شده است را آزاد می کند.
نهاد بین دولتی سیاسی-علمیدر خدمات تنوع زیست محیطی و اکوسیستم (IPBES) که به پژوهش در زمینه ی مزایای طبیعت برای انسان می پردازد، درباره ی تخریب خاک هشدار داده است. این گروه طی هفته ی جاری جلسه ای خواهد داشت که با هدف درخواست از دولت های جهان برای امضای تعهدنامه ای درباره ی اهمیت حفاظت از سیستم های طبیعی برگزار می شود. پروفسور سرب باتواتسونکه ریاست IPBESرا برعهده دارد، می گوید:
حدود ۳٫۲ میلیارد نفر در سراسر جهان تحت تأثیر تخریب خاک هستند که معادل تقریباً نیمی از جمعیت جهان می شوند. شکی نیست که ما انسان ها درحال تخریب خاک در سراسر جهان هستیم و با این کار کربنارگانیکخاک را از دست می دهیم که به تبع آنبهره وریکشاورزی تضعیف شده و منجر به تشدید تغییرات اقلیمی می شود. بی تردید باید خاک تخریب شده را احیا کنیم؛ هرچند که دولت ها بیشترین تمرکز خود را به تغییرات اقلیمی معطوف کرده اند و توجه چندانی به از دست رفتن تنوع زیستی یا تخریبزمینندارند؛ درحالی که تمامی این موارد به یک اندازه برای زندگی انسان حائز اهمیت هستند.
پروفسور جین ریکسون، کارشناس زمین از دانشگاه کرانفیلد انگلستان، می گوید:
لایه ی نازکی از خاک که سطح زمین را پوشانده است، تفاوت بین بقا و انقراض اکثر جانوران روی سطح خشکی زمین را نشان می دهد. تنها ۳ درصد از سطح زمین برای تولیدات زراعی مناسب است و ۷۵ میلیارد تن خاک حاصلخیز هر سال به دلیل تخریب زمین از بین می رود. این درحالی است که تشکیل یک سانت خاک، ۳۰۰ سال طول می کشد.
در مورد میزان دقیق تخریب جهانی خاک اطلاعات دقیقی در دست نیست؛ هرچند طبق گزارش ها، آمریکای جنوبی (جایی که درختان جنگل ها درحال قطع شدن است)، مناطق جنوب صحرایآفریقا، هند وچیناز مناطق اصلی این تخریب اعلام شده اند. دانشمندان خاک در دو کشور بزرگ آسیایی هند و چین نسبت به بروز مشکل در پرورش مواد غذایی مورد نیازشان نگران هستند.

در ایالات متحده، مقداری از خاک ها درحال احیا است، نظیر جنگل هایی که به واسطه ی کشاورزان خرد وضعیت بدی پیدا کرده اند؛ بااین حال سایر خاک ها همچنان درحال نابودی است. بریتانیا نیز هیچ مصونیتی در این باره ندارد. برخی مزارع ذرت در جنوب غرب انگلستان در اثر بارندگی های شدید که به احتمال زیاد به تغییرات اقلیمی مربوط می شود، در حال تخریب است؛ زیرا پرورش ذرت، زمین خالی بیشتری را در معرض باران قرار می دهد.
فرسایش خاک نیز مسئله ای قدیمی در فنز (منطقه ای مسکونی در بریتانیا) است که در طول روزهایی که بادهای خشک می وزد، ذرات خاک پوده گاهی اوقات به شکل یک نوع گردوخاک به نام <
دکتر جوآن کلارک از دانشگاه ریدینگ می گوید:
خاک اهمیت بسیار زیادی برای زندگی ما دارد؛ زیرا همان طور که همه ی ما می دانیم، محصولات کشاورزی در خاک رشد می کنند، علاوه براین خاک برای تغییرات اقلیمی نیز حائز اهمیت است. میزان کربن موجود در خاک سه برابر بیشتر از اتمسفر است، به این ترتیب تصور کنید که اگر همه ی این کربن آزاد شود، ما با تغییرات اقلیمی مهارنشدنی مواجه خواهیم شد. به همین دلیل باید کربن خاک را حفظ کنیم.
ساده ترین راه برای حفاظت از خاک و مقابله ی هم زمان با تغییرات اقلیمی، احیای جنگل ها است. طرفداران احیای طبیعت (rewilding) از این طرح استقبال کرده اند؛ اما برخی کشاورزان می گویند که با تغییر روش کشاورزی شان و تقویت خاک همچنان به کار تولید محصول ادامه خواهند داد.
برگزیت می تواند انعطاف پذیری بیشتری به بریتانیا درباره ی نحوه مصرف بودجه ی عمومی در کشاورزی بدهد و به تبع آن برای پاداش بهکشاورزانی که به حفظ کربن در خاک می پردازند، امکانات بیشتری خواهد داد؛ هرچند بیش از ۷۰۰ نوع خاک در بریتانیا وجود دارد و درنتیجه انجام این کار ساده نیست.
برچسب:
نویسنده: باربد میرزاپور